VOYAGA YETMAGANLAR O‘RTASIDA KIBERJINOYATCHILIK PROFILAKTIKASINI TAKOMILLASHTIRISH: RAQAMLI KRIMINOLOGIYA VA INNOVATSION STRATEGIYALAR
Abstract
Bugungi kunda "To‘rtinchi sanoat inqilobi" (Industry 4.0) sharoitida voyaga yetmaganlar "raqamli avlod" sifatida kiber-makonning asosiy foydalanuvchilariga aylandi. Biroq, texnologik imkoniyatlarning huquqiy ongdan ilgarilab ketishi oqibatida voyaga yetmaganlar tomonidan sodir etilayotgan kiber-fishing, DDoS hujumlar va shaxsiy ma’lumotlarni o‘g‘irlash kabi jinoyatlar so‘nggi besh yilda 32% dan 40% gacha o‘sish ko‘rsatkichini namoyon qildi. An’anaviy profilaktika tizimi kiber-makonning "anonimlik" (anonymity) va "chegarasizlik" (borderless) xususiyatlari oldida o‘z samaradorligini yo‘qotmoqda. Bu esa raqamli kriminologiya doirasida yangi, innovatsion profilaktika modellarini ishlab chiqishni taqozo etmoqda.